Διεθνώς αναγνωρισμένες τρομοκρατικές οργανώσεις

Scroll down to content

Παρότι δεν υπάρχει ακόμα ενιαίος διεθνώς ορισμός της τρομοκρατίας, είναι κοινώς αποδεκτό ότι ορισμένες ομάδες αποτελούν άμεση απειλή για την παγκόσμια ασφάλεια. Οι τρομοκρατικές αυτές οργανώσεις, έχουν αναγνωριστεί ως τέτοιες από τα Ηνωμένα Έθνη και λαμβάνουν την αντίστοιχη αντιμετώπιση από τους παράγοντες του Διεθνούς συστήματος, κρατικούς ή μη.

awd

Al-Qaeda

Η Αλ Κάιντα ιδρύθηκε το Φεβρουάριο του 1998 όταν ο Οσάμα Μπιν Λάντεν και οι συνεργάτες του συναντήθηκαν σε ένα στρατόπεδο εκπαίδευσης που αποκαλούσαν «Αλ Κάιντα», ενώ τα σοβιετικά στρατεύματα αποσύρονταν από το Αφγανιστάν. Η επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου κατά των ΗΠΑ από την οργάνωση έχει αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο γίνονται αντιληπτές οι τρομοκρατικές οργάνωσεις αλλά και τον τρόπο αντίληψης του Διεθνούς Συστήματος, εκκινώντας, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές ένα «Ανώνυμο Πολυπολικό Σύστημα». Αυτή ήταν η πρώτη φορά που μια οργάνωση αυτού του είδους κατόρθωσε να αμφισβητήσει την αμερικανική εσωτερική ασφάλεια. Έκτοτε, η τρομοκρατία έχει επηρεάσει τον τρόπο σκεψης σχεδόν όλων των Δυτικών, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζεται ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας (War on Terror). Σήμερα, παρά τη σχέση μεταξύ ISIS και Αλ Κάιντα, η νεότερη αίρεση έχει καταφέρει να επισκιάσει τη δημιουργία του Οσάμα Μπιν Λάντεν. Ωστόσο, οι στόχοι του ISIS παραμένουν οι ίδιοι με τους στόχους της al-Qaeda προκαλώντας μεγάλη ανησυχία παγκοσμίως. Η Αλ Κάιντα πραγματοποίησε πολλές βομβιστικές επιθέσεις και άλλες πράξεις βίας εκτός από τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.

raqqa-2.jpg

ISIS

To ISIS / ISIL / DAESH (Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και του Λεβάντε),  είναι η τρομοκρατική οργάνωση που προέρχεται από μια ακραία φατριά της Αλ Κάιντα. Ενεργεί όχι μόνο στη Συρία και το Ιράκ, αλλά σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Παρά τις πρόσφατες μεγάλες απώλειες που υπέστησαν οι μαχητές του, παραμένει επιχειρισιακό και καταφέρνει να διεξάγει τρομοκρατικές επιθέσεις και στον δυτικό κόσμο. Ενώ η ιδέα της δημιουργίας ενός χαλιφάτου χρονολογείται μόλις το 2004 και η αρχή αυτής της προσπάθειας είναι μάλλον νέα (2014), το DAESH κατάφερε να θεωρείται μέσα σε λίγα χρόνια η πιο σκληρή ενεργή οργάνωση. Έγινε γνωστό στο κοινό αφού δημοσίευσε βίντεο και φωτογραφίες σύνθετων βασανιστηρίων και εκτελέσεων τυχαίων ανθρώπων που τα μέλη του αποκαλούν άπιστους (συμπεριλαμβανομένων σιιτών μουσουλμάνων). Ωστόσο, αυτά είναι μόνο ένα μέρος των δραστηριοτήτων τους, δεδομένου ότι το DAESH ασχολείται με την εμπορία ανθρώπων, υποδουλώνει νεαρά κορίτσια «αμαρτωλών» ως τρόπαιο στους μαχητές του και εκπαιδεύει παιδιά στρατιώτες. Ιδιαίτερα, όσον αφορά την εκπαίδευση παιδιών, θεωρεί ότι είναι το έμβλημα της οργάνωσης που αντιπροσωπεύει τη λύση για τη μελλοντική της επιβίωση. Σύμφωνα με την έκθεση του Παγκόσμιου Δείκτη Τρομοκρατίας του 2016, ονομάστηκε η πιο θανατηφόρα τρομοκρατική οργάνωση έχοντας σκοτώσει 6.141 άτομα εκείνο το έτος.

WEB-wo03-nigeria-boko

Boko Haram

Η Boko Haram, που ιδρύθηκε το 2002 στη Νιγηρία, είναι μια παρόμοια ομάδα με την ISIS η οποία στοχεύει τους απίστους, διεξάγει επιθέσεις εναντίον των κρατικών δυνάμεων ασφαλείας ενώ έχει επεκτείνει τις δραστηριότητές της και σε άλλα κράτη. Το 2015 δεσμεύθηκε να υποταχθεί στο ISIS και από τότε που οι δύο οργανώσεις, οι οποίες προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα ισλαμικό κράτος, έχουν δημιουργήσει μια στενότερη σχέση. Το όνομα Boko Haram σημαίνει κυριολεκτικά ότι δεν επιτρέπεται καμία εκπαίδευση «δυτικού» τύπου.  Ως εκ τούτου, εκτός από τη χρήση των ίδων τακτικών και μέσων με τον DAESH, η νιγηριανή αίρεση,  επιδίδεται στην απαγωγή νεαρών κορίτσιών. Η ομάδα έγινε γνωστή στον κόσμο μετά την επιδρομή στο κρατικό δημόσιο γυμνάσιο του Chibok και την απαγωγή 269 κοριτσιών, πολλά από τα οποία ήταν χριστιανές. Σήμερα, περισσότερα από 100 από αυτά τα κορίτσια παραμένουν υποδουλωμένα στην υπηρεσία  των μαχητών της Boko Haram, όπως και οι απαχθείσες γυναίκες από το ISIS στη Συρία και το Ιράκ. Σύμφωνα με την έκθεση του Παγκόσμιου Δείκτη Τρομοκρατίας του 2016, η Boko Haram ήταν ο δεύτερος πιο θανατηφόρος τρομοκρατικός οργανισμός εκείνου του έτους, σκοτώνοντας 5.478 ανθρώπους.

Ansar al-Sharia Derna

Η Ansar al-Sharia Derna (Ansar al-Sharia) ιδρύθηκε το 2012 από τον Sofiane Ben Goumo πρώην συνεργάτη του Οσάμα Μπιν Λάντεν. Η οργάνωση λειτουργεί στη Λιβύη και συνδέεται με τον Οργανισμό της Αλ Κάιντα στο Ισλαμικό Μαγκρέμπ, την Ansar al-Sharia στην Τυνησία (AAS-T) και την Ansar al-Sharia στην Benghazi. Με το που άρχισε να επιχειρεί, συμμετείχε στην επίθεση εναντίον του Προξενείου των ΗΠΑ στη Βεγγάζη. Τον Οκτώβριο του 2014, όπως και η Boko Haram, ο Ansar al-Charia Derna υποσχέθηκε την υπακοή στο ISIS. Επί του παρόντος, διατηρεί διάφορα στρατόπεδα εκπαίδευσης τρομοκρατών στη Derna της Λιβύης και στην περιοχή Jebel Akhdar, κυρίως προς όφελος των ομάδων που συνδέονται με την Αλ Κάιντα στη Συρία και στο Ιράκ.

Οι προαναφερόμενες ομάδες χαρακτηρίζονται επίσημα ως τρομοκρατικές οργανώσεις. Ωστόσο, υπάρχουν και άλλες οργανώσεις, οι οποίες χαρακτηρίζονται επισήμως ως τρομοκρατικές ομάδες από διάφορες κυβερνήσεις, αλλά όχι από τα Ηνωμένα Έθνη.

PKK-header-810x456

PKK

Το πρώτο παράδειγμα είναι το Κουρδικό Εργατικό Κόμμα (PKK). Το Κουρδικό Εργατικό Κόμμα (Partiya Karkerên Kurdistan) ιδρύθηκε ως επαναστατικό μαρξιστικό-λενινιστικό κόμμα το 1974. Ο πρώτος εκλεγμένος ηγέτης του, Αμπντουλάχ Οτσαλάν, τέσσερα χρόνια αργότερα έθεσε ως επίσημο στόχο του ΡΚΚ τη δημιουργία ενός κουρδικού κράτους. Το PKK διενήργησε επιθέσεις κατά κύριο λόγο κατά των τουρκικών δυνάμεων ασφαλείας και των κουρδικών συνργατών τους, κυρίως μέχρι το 1999, όταν ο Οτσαλάν συνελήφθη στο Ναϊρόμπι. Ενώ τα μέλη του PKK θεωρούν τον εαυτό τους μαχητές της ελευθερίας, η Τουρκία, το ΝΑΤΟ και η ΕΕ θεωρούν ότι είναι τρομοκράτες, ωστόσο όχι ο ΟΗΕ. Το κόμμα  κατηγορείται ότι έχει σκοτώσει πολίτες, έχει ανατινάξει τουριστικούς χώρους και  έχει εκτελέσει λιποτάκτες και αντιφρονούντες. Ακόμη κατηγορείται ότι είναι υπεύθυνο για πολλές επιθέσεις στο εξωτερικό. Σήμερα, πολλοί δυτικοί ακαδιμαϊκοί ζητούν να αφαιρεθεί το PKK από τον κατάλογο των ξένων τρομοκρατικών οργανώσεων (FTO) του State Department, κυρίως επειδή είναι ο πιο κοντινός σύμμαχος των ΗΠΑ εναντίον του ISIS (DAESH). Οι μαχητές του είχαν μια αμφιλεγόμενη συνεργασία με τις αμερικανικές δυνάμεις στη Συρία, αλλά μετά την ήττα του ISIS στη Συρία και την τουρκική επίθεση εναντίον τους στα βορειοδυτικά της χώρας το 2018, τα πράγματα έγιναν ξανά περίπλοκα γι’ αυτούς.

Hamas

Ένα άλλο παράδειγμα ομάδας που χαρακτηρίζεται ως τρομοκρατική μόνο από ένα μέρος της διεθνούς κοινότητας είναι η Παλαιστινιακή Χαμάς. Η Χαμάς δημιουργήθηκε από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα (επίσης συνδεδεμένη με την Αλ Κάιντα). Από το 2001, η Χαμάς κατηγορείται ότι ξεκίνησε επιθέσεις με τη χρήση έμμεσης πυρκαγιάς στο Ισραήλ από τη Λωρίδα της Γάζας. Τον Οκτώβριο του 2017 η Χαμάς και ο αντίπαλός της Φατάχ υπέγραψαν συμφωνία προκαταρκτικής συμφιλίωσης σύμφωνα με την οποία η παλαιστινιακή ομάδα θα ελέγχει τη Λωρίδα της Γάζας μέχρι την 1η Δεκεμβρίου 2017. Σύμφωνα με όσα συμφωνήθηκαν, η Παλαιστινιακή Αρχή της Δυτικής Όχθης, Fatah, θα λάμβανε τον έλεγχο της Γάζας στις 1 Δεκεμβρίου 2017. Ως αντάλλαγμα ο Παλαιστίνιος Πρόεδρος Mahmoud Abbas ανέβαλε την αποκατάσταση της παροχής ηλεκτρικού ρεύματος στην προβληματική περιοχή, όπου περισσότεροι από δύο εκατομμύρια Παλαιστίνιοι βίωναν διακοπές ρεύματος από τον Απρίλιο του 2017. Η Χαμάς δεν αναφέρεται ως τρομοκρατική οργάνωση από τα αραβικά έθνη, την Ρωσία και την Τουρκία ενώ δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογο κυρώσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.

Του Γιάννη Κουτούδη

Βιβλιογραφία:

UN (2017). Consolidated United Nations Security Council Sanctions List
https://scsanctions.un.org/fop/fop?xml=htdocs/resources/xml/en/consolidated.xml&xslt=htdocs/resources/xsl/en/consolidated.xsl

US Department of State. (2017). Foreign Terrorist Organizations. https://www.state.gov/j/ct/rls/other/des/123085.htm

David Phillips, Kelly Berkell. (2017). The Case for Delisting the PKK as a Foreign Terrorist Organization. https://www.lawfareblog.com/case-delisting-pkk-foreign-terrorist-organization

Bonney, R. (2004). Jihād: From Qur’ān to bin Laden. London: Palgrave Macmillan UK.

Terrorist Attacks (2017) http://storymaps.esri.com/stories/terrorist-attacks/?year=2017

 

Advertisements