Τζιχάντ: Η εργαλειοποίηση του διαδικτύου

Scroll down to content

Εισαγωγή

Με την έλευση του 21ου αιώνα, και ιδιαίτερα μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11/9/2001, η τρομοκρατία ανήλθε σε κεντρικό ζήτημα της επιστήμης των Διεθνών Σχέσεων. Η πιο σημαντική μορφή τρομοκρατίας στις μέρες μας είναι η ισλαμιστική τρομοκρατία και ο τζιχαντισμός. Το τζιχάντ νοείται ως η δέσμευση των πιστών να διαδώσουν την πίστη τους στο κόσμο κάνοντας χρήση οποιονδήποτε μέσων διαθέτει ο κάθε πιστός. Η έννοια του τζιχαντισμού είναι απόλυτα συνδεδεμένη με οργανώσεις όπως η Al Qaeda (παλαιότερα)  και το Ισλαμικό Κράτος (σήμερα). Η αποκρουστική τρομοκρατική δράση της 2ης γενιάς τζιχαντιστών καθώς και τα κατορθώματα της 3ης γενιάς έχουν συνδεθεί στενά με την τεχνολογική εξέλιξη και ιδιαιτέρως με την ψηφιοποίηση της πληροφορίας και με το φαινόμενο της παγκοσμιοποίησης. Η αποτελεσματικότητα καθώς και ο ίδιος ο τρόπος λειτουργίας των τζιχαντιστικών οργανώσεων έχουν επηρεαστεί από τις τεχνολογίες που συνδέονται με την παγκοσμιοποίηση. Η όλο και μεγαλύτερη ψηφιοποίηση πληροφοριών, που σχετίζονται με την καθημερινή λειτουργία του κράτους αλλά και με την καθημερινότητα των πολιτών, σε συνδυασμό με τις δυνατότητες που το διαδίκτυο προσφέρει στις τζιχαντιστικές οργανώσεις, καθιστούν το ηλεκτρονικό τζιχάντ, μεταξύ άλλων, μείζον ζήτημα ασφάλειας. Η τρομοκρατία του μέλλοντος δεν θα δίνει βάση μόνο συμβατικά χτυπήματα εναντίων φυσικών στόχων αλλά και σε εικονικούς στόχους που σήμερα, περισσότερο από ποτέ πριν, μπορούν να πλήξουν σε μεγάλο βαθμό τις κοινωνίες μας. Η συνεχιζόμενη κυκλοφορία τεχνολογιών με όλο και μεγαλύτερες δυνατότητες αλλά και συνεχόμενα μειωμένο κόστος οδηγούν στην ευρεία και ευκολότερη χρήση του διαδικτύου από τζιχαντιστικές οργανώσεις για την εκπλήρωση των αιδιαστικών και άθλιων σκοπών τους. Αυτοί οι σκοποί και οι στόχοι είναι η οικονομική υποστήριξη της οργάνωσης, η ριζοσπαστικοποίηση, η στρατολόγηση (μέσω της προπαγάνδας) και η εκπαίδευση νέων μελών καθώς και ο σχεδιασμός και η εκτέλεση τρομοκρατικών δράσεων. Αναμφίβολα το διαδίκτυο έχει αλλάξει ριζικά το πρόσωπο του τζιχαντισμού και της τρομοκρατίας δημιουργώντας νέες ευκαιρίες και προοπτικές για αυτές τις οργανώσεις αλλά και νέα προβλήματα ασφάλειας για τα κράτη- στόχους του απανταχού τζιχαντισμού.

Διαδικτυακή προπαγάνδα και προσηλυτισμός.

Η χρήση οπτικοακουστικού υλικού.

Η διαδικτυακή προπαγάνδα αποτελεί, για τις τζιχαντιστικές οργανώσεις, ένα από τα πιο σημαντικά στρατηγικά όπλα. Αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο στο γεγονός ότι η διαδικτυακή προπαγάνδα αποτελεί το κύριο μέσο που αυτές οι οργανώσεις διαθέτουν για να εξυπηρετήσουν τις διάφορες, ζωτικής σημασίας ανάγκες, τους όπως η στρατολόγηση νέων μελών, η υποκίνηση τρομοκρατικών ενεργειών (συμπεριλαμβανομένων των μεμονωμένων ατομικών τρομοκρατικών χτυπημάτων, «μοναχικοί λύκοι») αλλά και η ριζοσπαστικοποίηση και ο προσηλυτισμός νέων μελών σε εξτρεμιστικές ισλαμιστικές ιδεολογίες. Η Al Qaeda και το Ισλαμικό Κράτος έχουν σήμερα εργαλειοποίηση μια πληθώρα ψηφιακών μέσων και τα έχουν θέση στις υπηρεσίες της προπαγάνδας με ένα αρκετα επιτυχημένο τρόπο. Αυτά τα μέσα συμπεριλαμβάνουν ιστοσελίδες, μέσα κοινωνικής δικτύωσης και το πιο σημαντικό από όλα το οπτικοακουστικό υλικό (βίντεο) το οποίο, δείχνοντας μια εικόνα του πραγματικού κόσμου, αποτελεί μέγιστη πηγή έμπνευσεις για τους νεαρούς κατοίκους δυτικών κρατών (ιδίως σε άτομα με αντι-δυτικά ιδεολογικά χαρακτηριστικά και άτομα τα οποία είναι κοινωνικά αποκλεισμένα). Το Ισλαμικό Κράτος έχει κυκλοφορήσει πολλά βίντεο με σκοπό να προσηλυτίσει νεαρά άτομα και να στρατολογήσει νέους μαχητές για τους σκοπούς της οργάνωσης. Τα διάφορα βίντεο που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο, συμβατικό κατά κύριο λόγο (YouTube), παρουσιάζουν τις Δυτικές δυνάμεις ως τον κύριο εχθρό του Ισλάμ και τους τζιχαντιστές ως τους υπερασπιστές των πανισλαμικών ιδανικών, επίσης πολλά από αυτά τα βίντεο καλούν τους απανταχού μουσουλμάνους να δράσουν και υποκινούν τρομοκρατικές ενέργειες εναντίον των Δυτικών τιράνων. Ένας απο τους κύριους στόχους των τζιχαντιστών είναι η πρόκληση αισθημάτων φόβου, ανασφάλειας και άγχους σε πολλαπλό πληθυσμιακό εύρος το οποίο αποτελεί στόχο των τρομοκρατικών αυτών οργανώσεων (κυρίως κάτοικοι δυτικών χωρών αλλα και κάτοικοι του Ισραήλ). Η πρόκληση φόβου είναι ένας από τους στόχους που εξυπηρετούν τα τζιχαντιστικά βίντεο τα οποία αποτελούν και κομμάτι των ψυχολογικών επιχειρήσεων των τζιχαντιστικών οργανώσεων. Οι ψυχολογικές επιχειρήσεις στοχεύουν στην κάμψη του ηθικού του αντιπάλου κάτι που ενδεχομένως να οδηγήσει σε μια θετική εξέλιξη (για τον πράτων των ψυχολογικών επιχειρήσεων) της σύγκρουσης. Χαρακτηριστικά παραδείγματα τέτοιων ταινιών είναι το βίντεο με τον αποκεφαλισμό του αμερικανού, εβραϊκής καταγωγής, Nicholas Berg καθώς και διάφορα βίντεο με οπτικοακουστικό υλικό του Οσάμα Μπίν Λάντεν.

Η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Κομμάτι της οργανωμένης προπαγάνδας των τζιχαντιστικών οργανώσεων αποτελούν και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μέσα από τα οποία ενισχύεται και η διαδικασία προσηλυτισμού και η διαδικασία στρατολόγησης. Το Ισλαμικό Κράτος έχει χρησιμοποιήσει το twitter και άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να εξαπλώσει την προπαγάνδα του και να στρατολογήσει νέα μέλοι. Η μηχανή προπαγάνδας του Ισλαμικού Κράτους εχοντας στην διάθεσή της ένα στρατολογημένο σύνολο λογαριασμών, οι οποίοι ανταποκρίνονται σε κάποιο tweet που έχει σχέσει με την ισλαμιστική προπαγάνδα,  κάνει αυτά τα tweet viral. Με την δημιουργία μιας δημοφιλούς τάσεις στο διαδίκτυο οι πληροφορίες των συγκεκριμένων tweets γίνονται διαθέσιμες σε ένα όλο και μεγαλύτερο κοινό. Πολλά από αυτά τα tweet έχουν ως κύρια θέματα την βία και την χρήση βίας και συζητήσεις γύρω από ζητήματα θεολογικού χαρακτήρα. Επίσης πάμπολλες είναι οι αναφορές στην ηγεσία του Ισλαμικού Κράτους και στις επιτυχίες και νίκες αυτού έναντι των απίστων. Ένα αλλο απο τα τεράστια πλεονεκτήματα της συγκεκριμένης εφαρμογής είναι το γεγονός ότι σε αυτή δεν μπορούν να αναρτηθούν μόνο γραπτά μηνύματα και διεξαχθούν συζητήσεις, αλλά μπορούν να αναρτηθούν και βίντεο και φωτογραφίες σε ένα πλαίσιο πολύ πιο ελεύθερο σε σχέση με άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μια άλλη μέθοδος είναι το κάλεσμα προς των σουνιτικό πληθυσμό να ενωθεί με τους τζιχαντιστές και να πολεμήσει τους άπιστους σιίτες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν τα βίντεο του Abu Bakr Al-Baghdadi όπου αυτός απευθύνεται σε νεαρούς σουνίτες χρησιμοποιώντας μια αντι-σιιτική ρητορική.

Τέτοιου είδους τακτικές είναι πιθανό να έχουν θετικά αποτελέσματα σε νεαρά ευκολόπιστα άτομα, άτομα με θετική διάθεση προς των τζιχαντισμό και γενικά άτομα ευαίσθητα σε εξτρεμιστικές ιδεολογίες. Με το να απευθύνονται σε αυτές τις κοινωνικές ομάδες οι τζιχαντιστικές οργανώσεις έχουν μετατρέψει τις διάφορες αναρτήσεις στο facebook, τα διάφορα tweets και τα βίντεο που βρίσκονται στο youtube σε μέσα ριζοσπαστικοποίησης που στοχεύουν στην στρατολόγηση αλλά και στην αύξηση της υποστήριξης (οικονομικής και πνευματικής) προς τους άθλιους σκοπούς της τζιχάντ. Η συμμετοχή σε συζητήσεις τζιχαντιστών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι ουσιαστικά μια νέα μορφή πολιτικού ακτιβισμού που οδηγεί απευθείας στη ριζοσπαστικοποίηση μέσω της προσπάθειας επίλυσης της κρίσης ταυτότητας που πολλοί μουσουλμάνοι κάτοικοι Δυτικών χωρών (ιδιαίτερα νεαροί) έχουν.

Πολλά είναι τα παραδείγματα μαχητών του Ισλαμικού Κράτους που έχουν χρησιμοποιήσει το twitter για να δημοσιεύσουν φωτογραφίες από αποκεφαλισμούς ή ακόμα και σχόλια με εμπειρίες διαφόρων μαχητών που έχουν πολεμήσει ή πολεμάνε ακόμα για για το Ισλαμικό Κράτος. Υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός λογαριασμών από μαχητές οι οποίοι δημοσιεύουν νέα σχετικά με την εξέλιξη των δράσεων της οργάνωσης και ταυτόχρονα την διαφημίζουν.

Η χρήση ιστοσελίδων και φόρουμ.

Ένα από τα πιο σημαντικά κομμάτια για την εργαλειοποίηση του διαδικτύου στο πλαίσιο του ηλεκτρονικού τζιχάντ είναι οι ιστοσελίδες καθαρά τζιχαντιστικού και εξτρεμιστικού χαρακτήρα και τα φόρουμ τα οποία υπάρχουν σε αυτές. Αρκετοί ακραίοι ισλαμιστές έχουν ωθήσει άτομα φιλικά προσκείμενα στον τζιχαντισμό να δημιουργήσουν τέτοιου είδους ιστοσελίδες. Ένα παράδειγμα αποτελεί η έκκληση του Anwar al-Awlaki σε ακόλουθούς του να δημιουργήσουν ιστοσελίδες που θα έχουν ως κύριο στόχο την ενασχόληση με θέματα που σχετίζονται με τον τζιχαντισμό όπως διάφορα νέα σχετικά με την εξέλιξη τζιχαντιστικών δραστηριοτήτων και κείμενα ίδιου περιεχομένου. Είναι γνωστό πως υπάρχουν αρκετοί υποστηρικτές του τζιχάντ που σπουδάζουν Πληροφορική και Επιστήμη Ηλεκτρονικών Υπολογιστών με σκοπό να μπορέσουν να προσφέρουν τα μέγιστα στον ιερό σκοπό. Αυτές οι ιστοσελίδες αποτελούν οχήματα της ισλαμιστικής τζιχαντιστικής προπαγάνδας, υποστηρίζουν και ενισχύουν τις διαδικασίες στρατολόγησης και υποκινούν το κοινό στο να διεξάγει και αυτό τζιχάντ.

Σε πολλές από αυτές τις ιστοσελίδες οι μαχητές του ηλεκτρονικού τζιχάντ έχουν δημιουργήσει φόρουμ στα οποία μπορούν να διεξαχθούν συζητήσεις σχετικά με ποικίλα θέματα που σχετίζονται με το ριζοσπαστικό Ισλάμ και τον τζιχαντισμό. Σε αυτά τα φόρουμ κάνουν διαλέξεις και και παρουσιάζουν εκτενώς τις ακραίες απόψεις τους ορισμένει αιρετικοί κήρυκες, μαχητές και υποστηρικτές του τζιχαντισμού με αποτέλεσμα μέσα σε αυτά τα φόρουμ να δημιουργείται μια παγκόσμια ψηφιακή ούμμα (παγκόσμια κοινότητα μουσουλμάνων). Η χρησιμότητα αυτής της κοινότητας, καθώς είναι παγκόσμια και δεν περιορίζεται γεωγραφικά, έγκειται στο γεγονός ότι αποτελεί έναν ψηφιακό χώρο ριζοσπαστικοποίησης ο οποίος δίνει εξαιρετικά πλεονεκτήματα στους στρατολόγους τρομοκρατών. Η έκθεση σε τζιχαντιστική προπαγάνδα σε διαδικτυακούς χώρους αυτού του είδους δεν έχει επίδραση μόνο σε άτομα που είναι επιρρεπείς σε τέτοιου είδους υλικό. Μπορεί να έχει και επίδραση σε άτομα τα οποία υπό διαφορετικές περιπτώσεις, δηλαδή χωρίς την άμεση επικοινωνία με άλλα άτομα που ένα φόρουμ παρέχει, δεν θα επηρεαζόταν από την τζιχαντιστική προπαγάνδα. 

Χρηματοδότηση και διαδίκτυο.

Για να εκπληρώσουν τους σκοπούς του τζιχάντ οι τρομοκρατικές οργανώσεις έχουν ανάγκει απο χρηματοδότηση. Φυσικά και σε αυτήν την περίπτωση η χρήση του διαδικτύου είναι πολύτιμη καθώς αυτό μπορεί να αποτελέσει πηγή εσόδων. Οι τρόποι με τους οποίους οι τζιχαντιστικές οργανώσεις χρηματοδοτούνται χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες: απευθείας πρόσκληση για δωρεές, ηλεκτρονικό εμπόριο, εκμετάλλευση των νέων εργαλείων που χρησιμοποιούνται για διαδικτυακές πληρωμές και επίσης μέσα από διάφορες φιλανθρωπίες και φιλανθρωπικές οργανώσεις. Οι απευθείας προκλήσεις για δωρεές πραγματοποιούνται μέσα από τις τζιχαντιστικές ιστοσελίδες αλλά σημαντικό ρόλο παίζουν και τα διάφορα φόρουμ και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπου οι απευθείας ιδιωτικές συζητήσεις αλλά και οι αίσθηση της ψηφιακής κοινότητας αποτελούν το πλέον κατάλληλο περιβάλλον για την προσφορά δωρεών. Ένα παράδειγμα χρήσης ιστοσελίδων για απευθείας πρόσκληση δωρεών είναι αυτό της σαλαφιστικής οργάνωσης Hizb ut-Tahrir η οποία είχε στείσει ιστοσελίδες τητόντας υποστίριξη για τους σκοπούς του τζιχάντ. Οι δωρεές κυμαίνονται από μικρές ατομικές δωρεές μέχρι και δωρεές υψηλών ποσών από σημαντικούς συστημικούς δωρητές. Ένας άλλος τρόπος χρηματοδότησης είναι το ηλεκτρονικό εμπόριο το οποίο διεξάγεται μέσα από τις ίδιες ιστοσελίδες. Το εμπόρευμα αυτό περιέχει κυρίως είδη που σχετίζονται με τον τζιχαντιστικό αγώνα και μπορούν να προσελκύσουν τους υποστηρικτές του σκοπού.

Η εκμετάλλευση των σύγχρονων εργαλείων ηλεκτρονικών πληρωμών αποτελούν ένα μέσο διευκόλυνσης της χρηματοδότησης καθώς αυτά κάνουν την ηλεκτρονική μεταφορά χρημάτων, μεταξύ δύο πλευρών πολυ πιο εύκολη και γρήγορη. Υπάρχουν επίσης και πολλά φιλανθρωπικά ιδρύματα τα οποία, είτε έχουν ιδρυθεί από τρομοκρατικές οργανώσεις ‘είτε εξυπηρετούν τους σκοπούς των δεύτερων γιατί είναι υποστηρικτές τους, διεξάγουν φιλανθρωπίες και συγκεντρώνουν κεφάλαια από δωρεές που τίθενται στη διάθεση τζιχαντιστικών οργανώσεων. Αυτά τα ιδρύματα ουσιαστικά εξαπατούν ένα μεγάλο αριθμο ανθρώπων καθώς ισχυρίζονται οτι τα κεφάλαια που συγκεντρώνουν προορίζονται για την υποστήριξη άλλων σκοπών, κυρίως ανθρωπιστικού περιεχομένου, όπως στην περίπτωση του Holy Land Foundation for Relief and Development.

Με το ηλεκτρονικό εμπόριο σχετιζονται και άλλες πηγές άντλησης κεφαλαίων όπως οι διάφορες εγκληματικές επιχειρήσεις των τζιχαντιστικών οργανώσεων. Σε αυτές τις περιπτώσεις εχουμε την δημιουργία μιας άκρως επικίνδυνες σχέσεις. Από τη μια πλευρά έχουμε τις τρομοκρατικές οργανώσεις και απο την άλλη το διεθνικό οργανωμένο έγκλημα. Αυτός ο συνδυασμός γίνεται εφικτός με την βοήθεια του διαδικτύου και δύναται να αναδύσει νέες προκλήσεις σε επίπεδο ασφάλειας για τα κράτη.

Οι τζιχαντιστικές οργανώσεις έχουν φτάσει στο επίπεδο να εκμεταλλεύονται ως πηγή εισοδήματος ακόμα και το ζάκατ. Το ζάκατ αποτελεί ένα από τους πέντε πυλώνες του ισλάμ και είναι η (υποχρεωτική) προσφορά εισοδήματος για συγκεκριμένους σκοπούς, ωστόσο η χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων δεν αποτελεί ένα από αυτούς τους σκοπούς. Τέλος πρέπει να αναφέρουμε ότι οι τζιχαντιστές αργούν σχετικά ελάχιστα να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες που προσφέρουν οι νέες δημιουργίες που υπάρχουν στον διαδικτυακό χώρο. Αυτό φαίνεται από το γεγονός ότι έχουν ήδη το ψηφιακό νόμισμα bitcoin στις συναλλαγές τους. Μια περίπτωση χρήσης bitcoin για μεταφορά χρημάτων μεταξύ δύο μελών του Ισλαμικού Κράτους είχαν ανακαλύψει οι δυνάμεις ασφαλείας της Ινδονησίας. 

Συντονισμός και σχεδίαση μέσω διαδικτύου.

Οι τρομοκρατικές οργανώσεις λειτουργούν με την μορφή κλιμακείων και μονάδων οι οποίες βρίσκονται διασκορπισμένες σε διάφορες περιοχές. Το διαδίκτυο τους προσφέρει τα πλέον κατάλληλα μέσα για να μπορούν αυτές οι μονάδες να μπορούν αυτές οι μονάδες να επικοινωνούν, να συντονίζονται και να σχεδιάζουν τις διαφορές δράσεις που σκοπεύουν να υλοποιήσουν. Σχεδόν κάθε τρομοκρατικη ενέργεια που έχει διαρπαγή συμπεριλαμβάνει την χρήση διαδικτυακών επικοινωνιών. Όπως αναφέρουμε και παραπάνω οι πληθώρα των πληροφοριών που βρίσκεται στο διαδίκτυο και σχετίζεται με την καθημερινή λειτουργία του κράτους αλλά και την καθημερινή ζωή των πολιτών μπορεί να παρέχει πλεονεκτήματα σε τζιχαντιστικές ομάδες για την υλοποίηση τρομοκρατικών χτυπημάτων και άλλων ενεργειών. Αυτές οι πληροφορίες είναι διαθέσιμες για όλους στο διαδίκτυο, συμπεριλαμβάνουν πληροφορίες από κρατικούς φορείς, οργανισμούς, επιχειρήσεις και άτομα και χρησιμεύουν στην ανάλυση πιθανών στόχων και τα κατάλληλα μέσα για ένα χτύπημα σε αυτούς.

Με το διαδίκτυο την χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, των ιστοσελίδων και τον φόρουμ μπορούν να επικοινωνήσουν πολύ πιο γρηγορα και με μεγαλύτερη ασφάλεια σε σχέσει με το παρελθόν. Η ιστοσελίδες των τρομοκρατικών οργανώσεων μπορούν να χρησιμοποιηθούν και χρησιμοποιούνται σήμερα ως διοικητικά κέντρα και με αυτόν τον τρόπο να ελέγχουν και να συντονίζουν καλύτερα τις δραστηριότητές τους. Ουσιαστικά με το διαδίκτυο οι τζιχαντιστικές οργανώσεις μπορούν να ξεπεράσουν ένα από τα μεγαλύτερα μειονεκτήματα, την μη ύπαρξη μιας κεντρικής διοίκησης οι οποία όμως να είναι πανταχού παρών και να μπορεί να συντονίζει οποιαδήποτε ενέργεια, αυτό ακριβώς τους παρέχει το διαδίκτυο. Ο συντονισμός που προσφέρει το διαδίκτυο αυξάνει σε μεγάλο βαθμό την ικανότητα των τζιχαντιστικών οργανώσεων να διεξάγουν πολλές επιθέσεις ταυτόχρονα σε διαφορετικές περιοχές.

Εκπαίδευση τζιχαντιστών στο διαδίκτυο.

Απο τις δραστηριότητες των τρομοκρατικών οργανώσεων στον κυβερνοχώρο δεν λείπει και η εκπαίδευση νέων μελών στο πώς να διαπράξουν τρομοκρατικές πράξεις με επιτυχία και ασφάλεια. Στις ιστοσελίδες των τζιχαντιστών υπάρχει μια ποικιλία από εκπαιδευτικό υλικό σε οπτικοακουστική μορφή το οποίο παρέχει γνώσεις για το πώς να γίνεις μέλος σε μια τρομοκρατική οργάνωση, πως να χειρίζεσαι όπλά και να κατασκευάσεις βόμβες, πως να χειρίζεσαι το διαδίκτυο για να συμβάλλεις στην προσπάθεια διεξαγωγεις του ηλεκτρονικού τζιχαντ και ακόμα και μαθήματα πολεμικών τεχνών. Πολλές ιστοσελίδες δίνουν και πληροφορίες για το πώς να κατασκευάσεις τα δικά σου χημικά, ένα παράδειγμα είναι Mujahadeen Poisons Handbook το οποίο είχε ανέβει στην ιστοσελίδα της Χαμάς. Πολύ σημαντικό είναι το γεγονός ότι μέσα σε αυτό το υλικό βρίσκονται και οδηγίες για το πώς μπορείς να αποφύγεις τον εντοπισμό από τις αρχές, να διατηρήσεις ανωνυμία στο διαδίκτυο και να ενισχύσεις την ασφάλεια των διαδικτυακών επικοινωνιών και δραστηριοτήτων. 

Συμπεράσματα.

Οι τρόποι, οι στόχοι και οι σκοποί με τους οποίους οι τζιχαντιστικές οργανώσεις χρησιμοποιούν το διαδίκτυο είναι σχεδόν απεριόριστοι. Η πληθώρα των πληροφοριών που υπάρχουν στο διαδίκτυο το καθιστούν το πιό σημαντικό και πολύτιμο οπλα των τζιχαντιστικών οργανώσεων. Η διαρροή της προπαγάνδας, ο προσηλυτισμός, οι οικονομικές δραστηριότητες, ο συντονισμός και η εκπαίδευση νέων μελών που πραγματοποιείται στο συμβατικό διαδίκτυο από αυτές τις οργανώσεις αποτελεί μια τεράστια πρόκληση για τα κράτη και την ασφάλειά τους. Οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας, ιδιαίτερα στα Δυτικά κράτη, πρέπει να αναπτύξουν ένα καλύτερο οπλοστάσιο για να αμυνθούν και να προστατεύσουν τους πολίτες τους απο τις τρομοκρατικές ενέργειες του ηλεκτρονικού τζιχάντ.

Του Άγγελου Αλιβάνιστου

Βιβλιογραφία:

Βιβλία:

Τ. Λιβανίδης, Τρομοκρατία: Η μεγάλη απειλή του 21ου αιώνα, Αθήνα, Εκδόσεις Anubis, 2001.

 Σ. Ν. Λίτσας, Πόλεμος και ορθολογισμός: Θεωρητικές προεκτάσεις και στρατηγικές εφαρμογές, Βάρη Αττικής, Εκδόσεις Ποιότητα, 2010.

A. Hourani, Η ιστορία του αραβικού κόσμου, Αθήνα, Εκδόσεις Ψυχογιος Α.Ε., 2009, μτφ Θ. Δαρβίρη.

 H. Kissinger, Παγκόσμια Τάξη: Σκέψεις γύρω από το χαρακτήρα των εθνών και την πορεία τη ιστορίας, Αθήνα, Εκδοτικός Οίκος Λιβάνη, 2014, μτφ. Χ. Καψάλης.

J. Baylis & S. Smith & P. Owens (επιμ.) Η παγκοσμιοποίηση της διεθνούς πολιτικής: Μια εισαγωγή στις διεθνείς σχέσεις, Δ. Ασημακοπούλου ( επιμ. ελληνικής έκδοσης), Αθήνα, Εκδόσεις Επίκεντρο, 2013, 5η έκδοση.

Επιστημονικά άρθρα:

Σ. Ν. Λίτσας, Από την 3η στην 4η γενιά Τζιχαντιστών: Ισλαμικό Κράτος και ο ρόλος του στη διαδικασία μετάβασης, e κύκλος: Ιδέες για την εθνική ανασυγκρότηση , 2017, https://ekyklos.gr/sb/536-apo-tin-3i-stin-4i-genia-tzixantiston-to-islamiko-kratos-kai-o-rolos-tou-sti-diadikasia-metavasis.html.

Adam Badawy, Emilio Ferrara, The Rise of Jihadist Propaganda on Social Networks, University of Southern California, Information Sciences Institute.

 G. S. McNeal, CYBEREMBARGO:COUNTERING THE INTERNETJIHAD, CASE W. RES. J. INT’L L. Vol. 39, 2008 ,  http://ssrn.com/abstract=1002210,

Imran Awan, Cyber-Extremism: Isis and the Power of Social Media, στο Social science and public policy,  Springerlink.com, 2017.

Martin Rudner (2017) “Electronic Jihad”: The Internet as Al Qaeda’s Catalyst for Global Terror, Studies in Conflict & Terrorism, 40:1, 10-23, DOI: 10.1080/1057610X.2016.1157403.

M. Zerzri, The Threat of Cyber Terrorism and Recommendations for Countermeasures, C·A·Perspectives on Tunisia No. 04-2017,  Center for Applied Policy Research.

 R. C. Almagor, Jihad online: how do terrorists use the Internet?, in Francisco Campos Freire,  Xosé Rúas Araújo, Valentín Alejandro Martínez Fernández, and Xosé López García (eds.), Media and Metamedia Management (Dordrecht: Springer, 2017).

Roland Heickerö (2014) Cyber Terrorism: Electronic Jihad, Strategic Analysis, 38:4, 554-565, DOI: 10.1080/09700161.2014.918435.

 UNITED NATIONS OFFICE ON DRUGS AND CRIME, The use of Internet for terrorist purposes, Vienna, Publishing production: English, Publishing and Library Section, United Nations Office at Vienna,2012, https://www.unodc.org/documents/frontpage/Use_of_Internet_for_Terrorist_Purposes.pdf.

Αρέσει σε %d bloggers: